DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ ( DSÖ ) SAĞLIKLI ŞEHİRLER PROJESİ KAPSAMINDA AYDINDA YAPILAN SAĞLIKLI ŞEHİRLER IV. DÖNEM ÇALIŞMALARI

Dünya Sağlık Örgütü ( DSÖ ) yürütülmekte olan Sağlıklı Şehirler Projesine Aydın İli olarak ilk başvuru 19.07.2004 tarih 580/6152 sayılı Aydın Belediyesi Niyet Mektubu Sağlık Bakanlığı Temel Hizmetler Genel Müdürlüğü aracılığıyla Dünya Sağlık Örgütüne iletilmiş ve başvuru işlemlerinin başlatılması talep edilmiştir. Sağlık Bakanlığı Temel Hizmetler Genel Müdürlüğü 02.08.2004 tarih 12531 sayılı yazısıyla vermiş olduğu cevapta proje kapsamında izlenecek süreç ile ilgili gerekli dokümanları talep etmiştir.

Aydın Belediye Meclisinin 23.08.2004 tarihinde yapmış olduğu toplantıda Aydın İlinin Sağlıklı Şehir olması için IV. Dönemde yapılması gerekenler, izlenecek yol ve görevler gözden geçirilmiştir ve 153 sayılı Meclis Kararıyla Aydın İlinin Sağlıklı Şehir olması için gerekli ödenek ayrılması, projenin yürütülmesinde gerekli bilgi, doküman ve iletişimin sağlanması amacıyla Şehir Sağlığı Merkezi kurulması ve gerekli çalışmalara ivedilikle başlanması karara bağlanmıştır.

19 Kasım 2004 tarihinde düzenlenen Sektörlerarası Toplantıda; Aydın’ı Sağlıklı Şehir yapmak için Sektörlere düşen görevler anlatılmıştır. Toplantıya katılanlar şunlardır.
- Vali Mustafa MALAY
- Belediye Başkanı İlhami ORTEKİN
- Murat TANER İl Milli Eğitim Md.
- Veli Yorgalı İl Çevre ve Orman Md
- Dr. Mehmet ÇOBANOĞLU İl Sağlık Md
- H.İbrahim AKTEMUR İl Kültür Ve Turizm Md
- Cemil DEMİR Emniyet Md.
- Rüstem SARITAÇ İl Nüfus Md.
- Bahaettin BİLDİK İl Müftüsü
- Bilal CENNET İl Sosyal Hizm. Md.
- Ergün ONUR Adnan Menderes Üniv.Rekt.
- Prof. Dr. Turgay AKTUNÇ Adnan Menderes Üniv. Dek.
- Prof. Dr. Erdal BEŞER Adnan Menderes Üniv. Halk Sağlığı ABD. Başk.
- Avukat Sümer GERMEN Baro Bşk.
- Mehmet ERDEM Ak. Parti İl. Bşk.
- Şuayip YEĞEN Ak Parti Merkez İlçe Bşk.
- Bülent TEZCAN CHP İl Bşk.
- Ayhan BAŞDEMİR CHP Merkez İlçe Bşk.
- Ömer Faruk GÜLER TMMOB Bşk.
- Mustafa BAŞTUĞ Aydın Ticaret Odası Bşk.
- Tahir IŞIKLIOĞLU EBSO Bşk.
- Aydın AĞABABAOĞLU Ticaret Borsası Bşk.
- Hulusi AKŞİT Esnaf Odaları Birliği Bşk.
- Mevlüt ZEREN Muhtarlar Derneği Bşk.
- Dr. Tuncay ERDEMİR Tabip Odası Bşk.
- M. Halil GÜMÜŞ Diş Hekimleri Odası Bşk.
- Şevket KAYA Eczacı Odası Bşk.
- Veli TİRYAKİ Umut Ar. Kurt. Der. Bşk.
- Sevgi DİNÇER Sakatlar Dern. Bşk.
Bu toplantı sonucunda;
- Sağlıklı Şehir Taahhütnamesi imzalandı.
- Şehir Sağlığı Merkezi kurulması kararı alındı.
- Koordinatörler atandı.
- Yönlendirme Grubu için çağrı yapıldı.
- Çalışma planının ana çerçevesi belirlendi.

T.C. AYDIN BELEDİYE BAŞKANLIĞI AYDIN SAĞLIKLI ŞEHİR TAAHHÜDÜ
Aydın şehri olarak tüm ilgili taraflarla birlikte bu taahhütname imza altına alınmıştır.
Bizler, Aydın’ın “Sağlıklı Şehir” olması, sağlıklı şehir düzeyine ulaşması, kaliteli bir yaşam ve herkese sağlık için işbirliğinde kararlıyız.
Bu amaçla, DSÖ Sağlıklı Şehirler Projesi 4.Dönem (2003–2007)’in de yer alan tüm temalar ve süreçleri için çalışmaya söz veriyoruz.
İlhami ÖRTEKİN Mustafa MALAY
Belediye Başkanı +27 sektör Vali

İmzalanan Taahhütname ve Meclis Kararı 29.11.2004 tarih ve 995 sayılı yazıyla Dünya Sağlık Örgütüne ( DSÖ ) iletilmek üzere Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetler Genel Müdürlüğüne gönderilmiştir.

DSÖ niyet mektubunu kabul etti.
27.Aralık.2004 tarihinde Yönlendirme Grubu Toplantısı düzenlendi. Toplantıda Sağlıklı Şehir Göstergelerinin belirlenmesi için çalışma grupları oluşturuldu.

08 / 09 Nisan tarihinde Sağlık Bakanlığı Sağlıklı Şehirler Ulusal Ağ Toplantısı geniş bir katılımla Aydın’da yapılmıştır.

08 Nisan 2005 tarihinde Türkiye’de ilk defa kurulan Şehir Sağlığı Merkezinin açılışı yapılmıştır.

21 – 25 Eylül tarihlerinde D.S.Ö. Sağlıklı Şehirler Projesi Uluslararası Çalışma Grubu toplantılarına katılan Belediye Başkanımız İlhami ORTEKİN yaptığı basın toplantısıyla kamuoyunu bilgilendirdi.

Başkanımızın basın toplantısında yaptığı konuşma şöyle;

Hepinizin de bildiği gibi ARALIK 2004 ayından bu yana sık sık konu ettiğimiz, önem verdiğimiz uluslar arası bir proje var.

Dünya Sağlık Örgütü Sağlıklı Şehirler Projesi; bu proje şu anda gelişen ve değişen Dünyanın en itibarlı ve en çok talep gören projesi.
Bu projeye dâhil olabilmek, bu projeyi uygulayabilmek ve kabul görerek, belge sahibi olmak gerçekten çok yoğun uğraş, çalışma gerektiriyor.

Belediye Meclisimizin kabulünü müteakip Proje Koordinatörlerimizin öncülüğünde Türkiye’de ilk defa ŞEHİR SAĞLIĞI MERKEZİ kurduk.

Bu merkezde yapılan uzun ve bilimsel temelli çalışmalar sonucu Dünya Sağlık Örgütü Sağlıklı Şehirler Projesi’ne yapılan başvurumuz aday adayı değil direkt aday müracaatçı olmamız sonucunu doğurdu.

Dünya’da ve Türkiye’de yerel yönetimlerin yıllarını alan çalışmalar Aydın’da rekor ve örnek sayılan bir sürede 6 ayda neticelendirildi. Bugüne kadar Aydın’da yapılan en kapsamlı çalışmalardan biri sayılabilecek ŞEHİR SAĞLIĞI PROFİLİ Dünyada örnek alınabilecek kapsamlı, bilimsel ve gerçekçi bir çalışma olarak hazırlandı.

İngilizceye çevrilerek Dünya Sağlık Örgütü Proje Başkanlığına sunulan 460 sayfadan ibaret bu kitabın yurt içi ve yurt dışında örnek çalışma olarak bizden talep ediliyor olması son derece memnuniyet vericidir.

Türkçe örneğini incelediğinizde görecek ve bize hak vererek hatta bir Aydınlı olarak gurur duyacaksınız.

Aday İl olarak davet edildiğimiz Dünya Sağlık Örgütü Sağlıklı Şehirler Ağı Uluslar arası 2’nci çalışma oturumu Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Ofisi Başkanı Sayın Agis TSOUROS’un ve ekibinin yönetiminde 21 – 25 Eylül tarihlerinde Bursa’da yapıldı.

Aydın Belediyesi olarak biz Sağlık İşleri Müdürümüz Dr. Devrim GÜLGÜN, Proje Koordinatörü, ADÜ Öğretim Görevlisi Yrd. Doç. Dr. Didem EVCİ, Şehir Plancısı Dilşat ERDOĞMUŞ ve Danışmanım Mehmet KÜÇÜKYUMUK ile birlikte bu toplantılara katıldık. Aynı tarihlerde yapılan Sağlıklı Şehirler Birliği toplantılarında da Belediyemizi Meclis Üyemiz Şevket KAYA temsil etmişlerdir.

Uluslar arası toplantılara 34 ülkeden 99 Belediye Yönetimi, Birlik Toplantılarına Türkiye’den 17 Belediye Temsilcileri katılmışlardır.

İçişleri Bakanımız Sayın Abdülkadir AKSU’nun açılışını yaptığı toplantılar, Büyük Şehir Belediyesince tahsis edilmiş üç ayrı mekanda;
- Politikacılar
- Proje Koordinatörü
- Şehir Plancıları
için ayrı ayrı oturumlar halinde yapılmıştır.

Çalışmaların ikinci gününde Bursa Büyükşehir Belediye Başkanını özel olarak ziyaret ettim. Kendileriyle önemli istişarelerde bulundum ve ayrıca bu çok katılımlı ve başarılı organizasyon için kendilerini kutladım.

Daha sonra önceden 15 dakika ile sınırlandırılmışken 1 saati aşkın bir süre ekibimizle Sayın Agis TSOUROS ile özel toplantıya girdik.

Şehir Sağlığı Merkezimizce hazırlanan Şehir Sağlığı Profili kitabımızı ve diğer dokümanları kendisine sunduk.

Tamamı not alınan, sık sık açıklamalar yapmamızı istedikleri bir çok konuda fikir alışverişinde bulunduk. Birçok uygulamamızın ilginç ve önemli diye nitelendirildiği görüşme sırasında Sayın Agis özel notlar da almak durumunda kaldı.

Bilindiği gibi Sağlıklı Şehirler Projesi’nin en kısa açıklaması; sürdürülebilir, katılımı sağlanmış, gerçekçi bir vizyon belirleyip, bu vizyonu gerçekleştirmek üzere Toplu Eyleme geçmektir.
Sayın Agis’e Çağdaş ve Aktif Aydın Vizyonumuzu ve Aydın’da tesis ettiğimiz Sosyal Uzlaşıyı anlattım.

Kendileri projenin çalışmalar ve düşünce bazında başarıldığını gördüğünü ancak hazırlanmak gereken,
- Sağlıklı Şehir Planı ve
- Şehir Sağlığı Gelişim Planını da
en kısa zamanda hazırlanarak kendisine ulaştırılmasını bu süreç sonunda Sağlıklı Şehir Belgesi’ni vermek üzere Aydın’da bizzat geleceklerini tarafımıza ilettiler.
Bu çok olumlu, bize şevk ve heyecan veren toplantıdan sonra katıldığım Politikacılar Oturumu’nda Sağlıklı Şehir Aydın konulu bir sunuş yaptım.
Bursa Büyükşehir Belediyesi’nce tesis edilen Sergi Salonunda açılan Standımız en yoğun ilgiyi gördü.

Dağıtmak üzere götürdüğümüz gazete, broşür, kitap ve diğer dokümanlar yerli-yabancı tüm ilgililerce adeta kapışıldı.

Standımızda ayrıca misafirlere incir paketleri dağıtarak, incirimizi de tanıtma fırsatı bulduk.

Gördüğümüz ilgi neticesinde Bursa’da yayınlan Bursa Olay Gazetesi’nin talebi üzerine özel röportaj yapıldı. Basında da tüm katılımcılardan ayrı bir değerlendirme yapma şansı yakalamış olmak bizi fazlasıyla mutlu etti.

Katılımlarda bulunduğumuz tüm toplantılarda bizim uygulamakta olduğumuz bir çok uygulamanın teklif edilmesi, aştığımız bir çok sorunun yeni dillendiriliyor olması sırasında bir Aydınlı olarak gurur duydum.

Bu toplantılara paralel olarak yapılan Birlik Toplantılarında da Birlik Üyesi olmamız Birlik Meclisi’nce oylanarak kabul edildi.

Dünya Sağlıklı Şehirler Projesi’nin bu aşamasında gördüğümüz yakın ilgi ve alaka sonucu; Sembolik Belge verilmesi töreninden önce bile, artık biz Sağlıklı Şehir olduk diyebiliyoruz.

En kısa zamanda Sayın Valimizle de görüşüp yapacağımız geniş katılımlı toplantı ile yeni çalışma planımızı hazırlayacak, bizden istenen yeni belgeleri de en kısa sürede takdim edip prosedürü tamamlayacağız.
.
Aydın’ın Dünya Sağlık Örgütü kayıtlarında yaşanabilir yerleşimlerden biri olarak yerini almış olması tüm Aydınlılar için onur ve gurur vericidir.

Bu projeye dâhil olmadan önce düşünüp, planladığımız ve programa aldığımız tüm çalışmalarımızı fiilen en kısa sürede bitireceğimize dair var olan güvenimiz daha da güçlenmiştir.

Aydın ve Aydınlı’lar her şeyin en mükemmeline layıktır.
Çağdaş ve Aktif Aydın’ı birlikte yaratacağız.
Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak.
Her şey Aydın için…
Dünya Sağlık Örgütü Sağlıklı Şehirler Projesi sürecinde Dünya Sağlık Örgütüne sunulmak üzere hazırlanan Şehir Sağlığı Profili Eylül 2005 ve Şehir Sağlığı Gelişim Planı Kasım 2005’ Dünya Sağlık Örgütüne gönderilmiştir.

Şehir Sağlığı Profili aşağıda oluşturulan teknik ekip tarafından büyük bir titizlikle hazırlanmıştır.
 Yrd.Doç.Dr.E.Didem EVCİ
 Dr.Devrim GÜLGÜN
 Prof.Dr.Erdal BEŞER
 Sağ.Mem.Serkan ÇELİMLİ
 Hemş.Aysun ELVEREN
 Araş.Görv.Dr.Şeniz AKGÖR
 Araş.Görv.Dr.Banu KARAHASANOĞLU
 Başkan Danışmanı Mehmet KÜÇÜKYUMUK

Kitabın İçindekiler Kısmı

İÇİNDEKİLER
Tablolar Listesi
Grafikler Listesi
Aydın’da Yaşamak
Bölüm 1.ŞEHİR SAĞLIĞINDA HALK SAĞLIĞI YAKLAŞIMI
1.1. Şehirlerde Yaşayan Nüfus
1.2. Şehirler Nasıl Sağlıklı Olur?
1.3. Şehir Sağlığında Halk Sağlığı Yaklaşımı
1.4. DSÖ Sağlıklı Şehirler Projesi

Bölüm 2.AYDIN SAĞLIKLI ŞEHİR VE ŞEHİR SAĞLIĞI MERKEZİ ÇALIŞMASI

Bölüm 3.Aydın Şehir Sağlığı Profili
3.1.Nüfus
3.1.1.Doğum
3.1.2.Ölüm
3.2.Çevre
3.2.1.Hava Kalitesi
3.2.2.Su Kalite
3.2.2.1. Su Analizleri
3.2.2.2.Aydın İl Sağlık Müdürlüğü Çalışmaları
3.2.3.Atık Su
3.2.4.Katı Atık Yönetimi
3.2.4.1 Temizlik İşleri Müdürlüğü
3.2.4.2 Evsel Katı Atıkların Toplanması
3.2.4.3 Aktarma İstasyonu
3.2.4.4. Evsel Katı Atık Analizi
3.2.4.5. Geri Kazanım Hakkında Çalışmalar
3.2.4.6. Atık Pil Ve Kullanılmış Toner Ve Kartuşlar İle İlgili Aparatlar,
Uygulamalar
3.2.4.7. Tıbbi Atıklar
3.2.4.8. Evsel Katı Atıkların Bertarafı, Depolanması
3.2.5.Gıda Denetimi
3.2.6.Vektörlerle Mücadele
3.3.Eğitim
3.4. Turizm
3.5.Spor
3.6.İstihdam
3.7.Sağlık
3.7.1. 1.Basamak Sağlık Hizmetleri
3.7.2. 2.Basamak Sağlık Hizmetleri
3.7.3. 3.Basamak Sağlık Hizmetleri
3.8. Şehir Gelişimi
3.8.1.Şehir Planı
3.8.1.1.Coğrafi Konum-İdari Bölünme
3.8.1.2. Kentin Tarihi Gelişimi
3.8.1.3. Planlama Geçmişi
3.8.1.4. Planlama İle İlgili Mevcut Çalışmalar
3.8.2.Yeşil ve Açık Alanlar
3.8.3. Tarihi Gelişim Süreci İçinde Sit Alanları
3.8.4.Konut
3.8.5. Ulaşım
3.8.6. İletişim
3.9. Tarım, Sanayi ve Ticaret
3.9.1.Tarım
3.9.2. Sanayi ve Ticaret
3.10. Afet
3.11. Suç ve Şiddet
3.12.Halk Sağlığı Vizyonu
3.12.1.Çevre Eğitimi
3.12.2.İl Genel Meclisi Ve Encümen Sağlık Ve Eğitim Programları
3.12.3. Aydın Belediyesi Yerinde Yönetim Çalışmaları
3.12.4.Aydın İl Umumi Hıfzıssıhha Meclisi Çalışmaları
3.12.5.Sağlık Eğitimi
3.13.Sosyal Hizmetler
3.14.Özürlülük
3.15. Belediye’nin Diğer Çalışmaları
3.15.1.Proje Üretim, Koordinasyon Merkezi (PÜKOM
3.15.2.Çocuklar ve Gençler
3.15.3.Gecekondu Önleme Bölgeleri
3.15.4.Hayvancılık, Besicilik Organize Bölgeleri
3.15.5.Yenilenebilir Enerji: Jeotermal
3.16.Sağlıklı Yaşlanma
3.17.Sağlık Etki Değerlendirmesi

Aynı şekilde ikinci doküman olarak Şehir Sağlığı Gelişim Planıda kısa sürede yine oluşturulan teknik ekip tarafından tamamlanmıştır.
 Yrd.Doç. Dr. E.Didem EVCİ
 Dr. Devrim GÜLGÜN
 Prof.Dr. Erdal BEŞER
 Başkan Danışmanı Mehmet KÜÇÜKYUMUK
 Araş.Görv.Dr.Banu KARAHASANOĞLU
 Sağ.Mem.Serkan ÇELİMLİ
 Hemş. Aysun ELVEREN
Kitabın İçindekiler Kısmı

İÇİNDEKİLER

Bölüm 1. Aydın ve Aydın Yerel Yönetimi
1.1. Genel Bilgi
1.2. Ulaşım
1.3. Nüfus
1.4. Valilik Organizasyon Şeması
1.5. Belediye Organizasyon Şeması
1.6. Belediyenin Görevleri
1.7. Aydın Sağlıklı Şehir Projesi Çalışma Yöntemi ve Yapılanması

Bölüm 2. Aydın Belediyesi Uygulamalarından Türkiye’de ve Aydın’da İlkler
2.1. Türkiye’de İlkler
2.2. Aydın’da İlkler

Bölüm 3. Yerel Yönetimler Durum Analizi
3.1. Kent ve Kent Yönetiminde Dünya
3.2. Türkiye’deki Gelişmeler
3.3. Yönetim Ahlakı ve Katılımcı Yönetim – Paydaş İlkeleri
3.4. Adnan Menderes Üniversitesi İle İşbirliği

Bölüm 4. Misyon – Vizyon ve İlkeler
4.1.Misyon
4.2. Vizyon
4.3. İlkeler

Bölüm 5. Yönetimde Amaç ve Genel Politikalar
5.1. Yerel Kalkınma
5.2. Ulusal ve Uluslar Arası Fonlar
5.3. Belediyenin Mali Yapısı
5.4. Örgüt Ekip ve Personelin Geliştirilmesi
5.5. Alt Yapı Çalışmaları
5.6. Kentsel Dönüşüm
5.7. Sosyal Belediyecilik
5.8. Kurumsal İletişim ve Halkla İlişkiler
5.9. Kent Markasının Oluşturulması
5.10. Kültürel Faaliyetler
5.11. Bilişim Teknolojileri
5.12. Çevre Bilinci

Bölüm 6. Şehir Sağlığı Gelişim Planı
6.1. Nüfus
6.2. Çevre
6.3. Eğitim
6.4. Sağlık
6.5. Sosyal Hizmetler
6.6. Kültür ve Turizm
6.7. Tarım Sanayi ve Ticaret
6.8. Spor
6.9. Şehir Gelişimi
6.9.1. Ulaşım
6.9.2. Yeşil ve Açık Alanlar
6.9.3. Şehir Planı

Bölüm 7. Genel Değerlendirme

Bölüm 8. Sağlıklı Şehir Planlaması, Sağlık Etki Değerlendirmesi, Sağlıklı Yaşlanma
8.1. Sağlıklı Şehir Planlaması
8.2. Sağlık Etki Değerlendirmesi
8.3. Sağlıklı Yaşlanma


Son olarak 23–24 Ocak 2005 tarihinde Bursa’da düzenlenen Sağlık Etki Değerlendirmesi eğitimine Belediye Başkanımız İlhami ORTEKİN başkanlığında Proje Koordinatörü Dr. Devrim GÜLGÜN, Yrd. Doç. Dr. E.Didem EVCİ, Başkan Danışmanı Mehmet KÜÇÜKYUMUK katılmıştır.

Ayrıntılı doküman ve belge temini için Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır e-posta adresine veya 0 256 212 24 43 numaralı telefona müracaat ediniz.

---